Over the Fells and Far Away

Stapvoets met Fell pony's door het Lake District

1 3

Het is een prachtige zomerdag als ik Tom en zijn Fell Pony’s ontmoet in het Engelse Lake District, de natuurlijke habitat van deze traditionele Engelse bergponies. Samen met 4 medereizigers en berggids Sue trekken we door een stuk wildernis bij het Haweswater meer, een verborgen parel in het noord-oosten van het Lake District. De stoere Fell pony's van Tom zullen alles dragen wat nodig is voor een paar dagen in de ruige heuvels.

Terwijl we ons installeren, knabbelen Tom’s pony’s van het verse groene gras in de weide bij het basiskamp. Sommige van mijn medereizigers hebben nauwelijks ervaring met ponies. "Dat geeft niet, het is een wandeltocht met ponies, je hoeft geen ervaring te hebben om mee te gaan." Niet iedereen is direct overtuigd. "Tegen het einde van de tocht zul je je helemaal op je gemak voelen met je pony," stelt Tom iedereen gerust.

"Met het geluid van de grazende pony's bij de kabbelende beek lijkt het allerdaagse leven al snel heel ver weg."

Robuuste pony's

Het avondeten wordt gekookt boven een houtskoolvuur en Tom vertelt over zijn liefde voor Fell Pony’s. Hij groeide op met Fell Pony’s en bijna 30 jaar geleden nam hij de kudde Fell Pony’s van zijn vader over. “Hoe het begon? Mijn vader zocht in 1957 pony's die sterk waren en voor zichzelf konden zorgen en kocht toen twee Fell Pony’s. Die twee robuuste Fell Pony merries waren het begin van onze kudde." . Fell pony’s maken al eeuwenlang deel uit van het heuvellandschap in de Lake District. Ze zijn sterk, behendig op ruig terrein en opvallend sterk voor hun formaat. Vroeger vervoerden ze van alles over de bergen, van wol en leisteen tot zuivel, lang voordat er goede wegen naar deze afgelegen dalen liepen. „Dat was vaak de enige manier om goederen door het landschap te vervoeren”, legt Tom uit.

Als de duisternis over het dal valt, gaat het gesprek van pony's naar het Lake District en de route van morgen over de fells. Een voor een verdwijnt iedereen naar zijn tent.
Met het zachte geluid van grazende pony's en de beek die langs het weiland kabbelt, lijkt het gewone leven al heel ver weg.

De fells in

De volgende ochtend begint met ontbijt en warme koffie en een uitleg over de pony’s. Een voor een wordt de bepakking op de ruggen van de pony’s gelegd, goed uitgebalanceerd en stevig vastgezet. “Het zijn oersterke pony’s en kunnen elk wel 45 kilo bepakking dragen, wat ze nu dragen is veel minder.”

Als we vertrekken volgen de vier bepakte pony’s braaf hun kersverse begeleiders. We steken de beek over en klimmen door het bos omhoog waarna we op een landweggetje uitkomen. De zon schijnt, het is een warme dag. Na een uurtje rustig wandelen betreden we Swindale Valley, een vallei die geklemd tussen bergen ligt en adembenemende uitzichten biedt. We leiden de pony’s in een rij over een oud pad door velden met hoog gras en wilde bloemen. Het is op deze plek niet moeilijk voor te stellen hoe honderden jaren geleden reizigers met lastpony’s precies dezelfde weg namen.

1 3

De dag daarvoor in het basiskamp had Tom een bel laten zien die zijn vader ooit gekregen had van een pub-eigenaar. “Vroeger gingen er groepen van soms wel 12 pony’s als lastdieren op pad. De voorste pony droeg een band met bellen om het wild onderweg te verjagen zodat de pony’s niet zouden schrikken en op hol zouden slaan.” Dan wijst Tom ineens voor zich uit. "Kijk, daar zijn de watervallen, daar gaan we lunchen."

De tassen en boxen worden van de ponies gehaald en we laten ze drinken uit de beek. Ook zij zijn toe aan een rustmoment. We maken kamp bij de watreval, trappen onze schoenen uit, terwijl de pony’s vlakbij grazen. Aan onze picknicklunch ontbreekt niks, er is knapperig brood, verschillende Engelse kaasjes, fruit en zelfs zelfgemaakte soep. En natuurlijk is er thee. Na de lunch helpt iedereen opruimen en gaan we zwemmen in een van de natuurlijke poeltjes die de waterval gemaakt heeft. Na een verfrissende duik in de beek worden de pony’s weer bepakt en trekken we verder de wildernis in.

“Fell pony’s vervoerden vroeger wol, leisteen en zuivel over de bergen, dat was de enige manier om lading te vervoeren in dit ruige landschap.”

De wildernis in

Terwijl de zon wat aan kracht verliest, klimmen we hoger richting de Mosedale vallei waar de echte wildernis begint. De paden zijn smal en het gras is hoog. "Kijk uit waar je loopt," waarschuwt Tom ons, "sommige delen kunnen drassig zijn. Als het te drassig is, kunnen de pony’s vast komen te zitten en moeten we snel de bepakking van hun rug afhalen om ze eruit te krijgen." Zover kwam het niet, maar er waren wel wat bezorgde gezichten.

We lopen gestaag door de wildernis in de late middagzon. Dan stopt Tom plotseling en kijkt naar de berghelling. ‘Daar,’ zegt hij, terwijl hij hoog boven ons wijst. ‘Een kudde edelherten.’ Klein afgetekend tegen de uitgestrekte
groene hellingen bewegen minstens vijftig herten zich langzaam over de heuvel, voordat ze achter de horizon verdwijnen.

Aan het eind van de dag maken we kamp in de wildernis. Er is genoeg gras voor een hele kudde pony's en een beek waar ze uit kunnen drinken. We zetten de tenten terwijl de pony’s op de helling grazen.

1 5

"Er zijn nog een aantal halfwilde kuddes Fell Pony's hier in het Lake District, maar die dreigen langzaam te verdwijnen."

Een levende link met het verleden

Het avondeten wordt gekookt op een klein houtskoolvuurtje. Tom maakt een snelle Midden-Oosterse roerbak die wordt geserveerd met warme flatbreads. “Hou je van koken?” vraag ik hem. “Ik kook op elke tocht precies hetzelfde,” antwoord hij. Na het eten wassen we af met water van de beek. Met een laatste mok thee gaat het gesprek al snel weer over de pony’s.

"Er zijn nog een aantal halfwilde kuddes Fell pony's hier in het Lake District," vertelt Tom, "maar die worden met uitsterven bedreigd. De eigenaren van de kuddes worden steeds ouder en daarnaast is de noodzaak om deze kuddes aan te houden verdwenen. Vroeger werden Fell pony’s als veelzijdige werkpony’s ingezet, nu doen machines dat werk. En door allerlei beperkende maatregelen wordt het ook steeds moeilijker om de kuddes halfwild in de heuvels te laten lopen.” Hij pauzeert even. "Ze hebben altijd deel uitgemaakt van dit landschap," zegt hij, “en dat mag niet verloren gaan want dan gaat de ware ziel van de Fell pony voor altijd verloren.”

Voor ik naar mijn tent ga, werp ik nog een laatste blik op de bergen waar ik achter de pony’s, in de laatste gouden zonnestralen, een groep edelherten zie grazen.

De reis terug

De volgende ochtend worden we wakker met heel ander weer. Grijze wolken hangen laag over de bergtoppen. De pony's staan met hun rug naar de wind gekeerd om zich tegen de regen te beschermen. Het grijze weer laat een hele andere kant van de heuvels zien, maar de laaghangende grijze wolken passen bij het landschap.

Warme koffie en havermoutpap met bosbessen zijn een prima ontbijt. We pakken alles weer in en laden de bepakking op de pony’s die geduldig staan te wachten. "Het is altijd leuk om te zien hoe mensen zo snel een band met hun pony opbouwen," zegt Tom, “aan het eind van de tocht zijn ze een echt team geworden."

1 3

"Na elke klim worden we beloond met een adembenemend vergezicht"

"3 beklimmingen en 3 afdalingen voordat we gemakkelijker terrein bereiken," waarschuwt Tom ons, "als je pony te snel gaat, of het pad te smal is, laat je ‘m gewoon los, ze vinden zelf hun weg wel.” We banen ons een weg over grindpaden en door beken, de pony's weten precies waar ze wel en niet kunnen lopen, zelfs met hun bepakking volgen ze moeiteloos.

Na elke klim worden we beloond met een adembenemend vergezicht met uiteindelijk een spectaculair uitzicht over het Haweswater meer.

Na een laatste picknicklunch en rust voor de pony’s beginnen we de weg terug naar het basiskamp. "Mijn laatste uur met 'mijn Boo'," zegt Fiona, een van onze medereizigers. Ze loopt rustig naast haar pony, met een los touw, haar arm rustend over pony Boo's nek.

"Een om van mijn bucketlist af te vinken," zegt iemand als we terug zijn op het basiskamp. Maar dat klinkt zo definitief, misschien moeten we wel vaker terug naar de wildernis en dat doen met een pony is de beste manier die er is.

1 3

Artikel toegevoegd aan winkelwagen